Εμμηνόπαυση

Πολλές φορές οι όροι «κλιμακτήριος» και «εμμηνόπαυση» χρησιμοποιούνται ο ένας αντί του άλλου υποδηλώνοντας το ίδιο θέμα.

Κλιμακτήριος είναι η χρονική περίοδος κατά τη διαδικασία γήρανσης της γυναίκας που σηματοδοτεί τη μετάβαση από την αναπαραγωγική στη μη παραγωγική φάση της ζωής της.

Η εμμηνόπαυση αναφέρεται στην τελευταία φυσιολογική έμμηνη ρύση της γυναίκας και είναι μια μικρή χρονική στιγμή στη μεγάλη χρονική περίοδο της κλιμακτηρίου η οποία διαρκεί πολλά χρόνια. Η φάση της κλιμακτηρίου υποδιαιρείται σε μικρότερες χρονικά περιόδους

• Προ εμμηνόπαυση – η περίοδος αυτή αρχίζει αρκετά χρόνια πριν από την εμμηνόπαυση, η διάρκειά της καθορίζεται από το γεγονός της εμμηνόπαυσης και είναι συνήθως ασυμπτωματική.

• Περιεμμηνόπαυση – η περίοδος αυτή αρχίζει με την εμφάνιση των πρώτων κλιμακτηριακών συμπτωμάτων (περίπου στο 45ο έτος) και ολοκληρώνεται ένα χρόνο μετά την εμμηνόπαυση. Ο κύκλος της γυναίκας γίνεται ανώμαλος, η έμμηνος ρύση χαρακτηρίζεται από μικρότερη ροή και διάρκεια και μπορεί να εμφανιστούν οι εξάψεις, το σημαντικότερο σύμπτωμα της κλιμακτηρίου, το οποίο και σηματοδοτεί την έναρξή της.

• Η εμμηνόπαυση είναι η χρονική στιγμή που αναφέρεται στο γεγονός της τελευταίας περιόδου. Η μέση ηλικία εμφάνισής της είναι 51,4 έτη με μια απόκλιση 3 ετών. Εμμηνόπαυση πριν την ηλικία των 48 ετών εμφανίζεται σε μη λευκούς πληθυσμούς. Μικρή διαφορά στην ηλικία εμφάνισης της εμμηνόπαυσης παρουσιάζεται μεταξύ πολύτοκων και άτοκων γυναικών. Στις πολύτοκες καθυστερεί κατά ένα χρόνο περίπου. Επίσης το κάπνισμα ως εξωτερικός παράγοντας επηρεάζει την εμφάνιση της εμμηνόπαυσης. Στις καπνίστριες εμφανίζεται ένα έως δύο χρόνια νωρίτερα καθώς και σε γυναίκες που έχουν υποστεί υστερεκτομή και σε στείρες.

•Η μετεμμηνόπαυση είναι η τελευταία φάση της μεταβατικής περιόδου.

Η εμφάνιση της εμμηνόπαυσης επηρεάζεται επίσης εκτός από το κάπνισμα, από το πάχος, από την ηλικία της έναρξης της εφηβείας, από τη διάρκεια του κύκλου και από το κοινωνικοοικονομικό και μορφωτικό επίπεδο.

Σύμφωνα με τη Δυτική ιατρική η αιτία της εμμηνόπαυσης είναι η μη ανταπόκριση των ωοθηκών στη δράση των ορμονών της υπόφυσης και έτσι μειώνεται η παραγωγή οιστρογόνων και προγεστερόνης. Ο αριθμός των ωοθυλακίων τα οποία καθορίζουν την αναπαραγωγική μας ικανότητα μειώνεται από 600.000 κατά τη γέννησή μας σε 300.000 στην αρχή της εμμηνορρυσίας και μόλις 10.000 στην εμμηνόπαυση. Έτσι μπορούμε να πούμε ότι η εμμηνόπαυση είναι μια διαδικασία που ξεκινάει με τη γέννησή μας..

Ενώ στον δυτικό κόσμο βλέπουμε την εμμηνόπαυση ως ασθένεια, η οποία χρήζει ιατρική αντιμετώπιση και θεραπεία, η Κινέζικη Ιατρική αναγνωρίζει την αλλαγή αυτή ως μια φυσιολογική μεταβατική φάση στη ζωή της γυναίκας και την ονομάζει «Δεύτερη Άνοιξη». Αντίθετα με μας που συνδέουμε την κλιμακτήριο ως γήρανση, στην Κίνα και γενικότερα στην Ανατολή, την αντιλαμβάνονται ως περίοδο με καινούργιες δυνατότητες και προοπτικές .Όταν κλείνει ο κύκλος της γονιμότητας και η ικανότητα τεκνοποίησης, για να προστατευθεί και να διατηρηθεί το Qi (ζωτική ενέργεια) της γυναίκας, το σώμα διακόπτει την μηνιαία προετοιμασία της μήτρας και την παρεπόμενη «σπατάλη» του αίματος της περιόδου, αφού δεν μπορεί πια να ακολουθήσει εγκυμοσύνη. Έτσι η γυναίκα με αυτό τον τρόπο διατηρεί τους ενεργειακούς τις πόρους για τον εαυτό της καθώς εισέρχεται στην προχωρημένη ωριμότητα.

Γίνονται αλλαγές στις ενέργειες Yin και Yang, επειδή παράγεται λιγότερο αίμα (Yin) από τον Σπλήνα και επικρατεί το Yang. Η περίσσεια Yang αντιλαμβάνεται ως ζέστη ή εξάψεις, νυχτερινές εφιδρώσεις, αϋπνίες, πονοκεφάλους.

Επειδή οι μύες ελέγχονται από τον Σπλήνα, σύμφωνα με τη θεωρία των πέντε στοιχείων, με την εξασθένηση του οι μύες χαλαρώνουν και εμφανίζονται οι ρυτίδες, επίσης έχουμε και αύξηση του βάρους. Με το μπλοκάρισμα του Qi του Ήπατος εξηγούνται και οι απότομες μεταπτώσεις στην διάθεση, ο θυμός, η νευρικότητα, ακόμη και η κατάθλιψη.

Άλλα συχνά παράπονα αυτής της φάσης της ζωής της γυναίκας είναι η κολπική ξηρότητα, οι επαναλαμβανόμενες κυστίτιδες, οι ουρολοιμώξεις και επίσης η μειωμένη διάθεση για σεξουαλική ζωή. Για όλα τα προαναφερόμενα όπως και για την μείωση της οστικής πυκνότητας ευθύνεται η ελάττωση της ενέργειας Yin του Νεφρού.

Η δριμύτητα των συμπτωμάτων εξαρτάται από την γενική σωματική και ψυχολογική κατάσταση της γυναίκας, την διατροφή της και τον τρόπο ζωής της. Περίπου 10-15% των γυναικών δεν θα υποστεί οποιαδήποτε εμμηνοπαυσιακά συμπτώματα, και περίπου 10-15% των γυναικών θα έχει πολύ έντονα συμπτώματα

Η Δυτική Ιατρική συνήθως αντιμετωπίζει τα συμπτώματα της εμμηνόπαυσης με ορμονική θεραπεία υποκατάστασης HRT. Η μακροχρόνια χρήση τους όμως επηρεάζει το Qι της Σπλήνας, του Ήπατος και του Νεφρού. Η στάση αίματος και Qι αυξάνει για παράδειγμα τους κινδύνους φλεβικής θρόμβωσης. Έχει υπάρξει πρόσφατα μια αύξηση στον αριθμό επιστημονικών μελετών οι οποίες αναφέρουν για τους κινδύνους από την HRT (Hormone Replacement Therapy) στις προ- ή εμμηνοπαυσιακές γυναίκες. Οι προηγούμενες έρευνες για την αποτελεσματικότητα και την ανεκτικότητα της ΗRT όσον αφορά την μείωση του κινδύνου καρδιακών παθήσεων, της πρόληψης της οστεοπόρωσης και του Alzheimer, και μιας γενικής βελτίωσης στην υγεία των γυναικών, έχουν τεθεί υπό αμφισβήτηση.

Στην Κινεζική Ιατρική, τα οιστρογόνα είναι παρόμοια με το Jing, την «πρωταρχική ουσία» που κληρονομούμε από τους γονείς μας τη στιγμή της σύλληψης. Καθώς γερνάμε, το Jing μειώνεται και οδηγεί σε διάφορες αλλαγές, συμπεριλαμβάνοντας την απώλεια της λίμπιντο, πόνους στην πλάτη, κούραση, και το γκριζάρισμα των μαλλιών. Αν και το Jing δεν μπορεί να αναπληρωθεί, σύμφωνα με την Κινεζική Ιατρική, μπορεί να τραφεί και να υποστηριχθεί, επιβραδύνοντας τις παρενέργειες και καθιστώντας τη μετάβαση πιο ομαλή.

Η αντιμετώπιση της Παραδοσιακής Κινέζικης Ιατρικής περιλαμβάνει στρατηγικές βελονισμού που εφαρμόζονται εδώ και χιλιάδες χρόνια, με εξαιρετικά αποτελέσματα χωρίς παρενέργειες (σε αντίθεση με τα φάρμακα) και η Κινεζική Βοτανική είναι συχνά πολύ αποτελεσματική στο να υποστηρίξει το Jing και το Yin και Yang . Ο σκοπός είναι ισορρόπηση του Yin και Yang, η επαναφορά των λειτουργιών του Νεφρού και των άλλων προσβαλλομένων οργάνων, η ομαλή και θετική υποδοχή, από τις γυναίκες, της επόμενης περιόδου της ζωής τους χωρίς να νιώθουν απόρριψη. Επίσης προτείνονται αλλαγές στην διατροφή και τον τρόπο ζωής, π.χ. να αποφεύγονται ο καφές, το αλκοόλ, η ζάχαρη, τα λιπαρά και βαριά φαγητά, ανθρακούχα αναψυκτικά, το κόκκινο κρέας, πικάντικες και καυτερές τροφές όπως και τα γαλακτοκομικά, και να καταναλώνονται πιο πολύ πράσινα λαχανικά, ξηροί καρποί, ψαριά, προϊόντα σόγιας και όσπρια.

Δεν πρέπει να ξεχνάμε ότι οι καθημερινές σωματικές ασκήσεις όπως είναι το περπάτημα, η κολύμβηση, ο χορός, η Υοga, και ειδικά το Tai Chi με το Qi Gong είναι παρά πολύ ωφέλιμες για την σωστή λειτουργία του Qi και του αίματος. Οι ασκήσεις παροτρύνουν τον Σπλήνα και εξαφανίζουν το μπλοκάρισμα., ιδιαιτέρα σε άτομα με νευρικότητα και θυμό. Βεβαίως βοηθάνε στις αϋπνίες και ακόμη περισσότερο στην κατάθλιψη της εμμηνόπαυσης.

Η εμμηνόπαυση είναι μια περίοδος, όπου οι γυναίκες έχουν την δυνατότητα να κατανοήσουν τα συναισθήματα τους και να μάθουν να τα εκφράζουν, να πιστέψουν στο σώμα τους και στην κρυμμένη του σοφία., να δεχτούν τον εαυτό τους και να βρουν την αρμονία μέσα τους.